Nederlandse vakantietrends 2026: dit verandert er in hoe we reizen

Elk jaar brengen CBS, ANWB en ANVR eigen cijfers naar buiten over hoe Nederland op vakantie gaat. De cijfers van 2026 laten een aantal opvallende verschuivingen zien.

Minder Nederlanders op zomervakantie

Volgens de ANWB Vakantiemonitor gaat in de zomer van 2026 52% van de Nederlanders op zomervakantie, tegenover 57% een jaar eerder. Dat is nog altijd meer dan 7 miljoen mensen, maar wel een duidelijke daling. Bijna een derde geeft aan de zomervakantie dit jaar over te slaan vanwege de kosten.

Cijfers van het CBS over 2025 laten zien dat Nederlanders van 15 jaar en ouder dat jaar samen bijna 22 miljoen zomervakanties hebben geboekt, waarvan 12,9 miljoen naar het buitenland en 9 miljoen binnen Nederland. Er zit een flink inkomensverschil in wie op vakantie gaat: 87% van de hoge inkomens ging op vakantie, tegenover 41% van de lage inkomens.

Waar gaan we naartoe?

De topbestemmingen blijven jaar na jaar grotendeels hetzelfde: Frankrijk, Duitsland, Spanje en Italië voeren de lijst aan. Nieuw is de groeiende belangstelling voor bestemmingen als Curaçao, Vietnam, China en Tanzania, en een opleving van Turkije als zonbestemming, mede dankzij een gunstigere wisselkoers dan in 2025.

Qua vervoer reist 66% met de auto, 31% met het vliegtuig en 9% met de trein. Binnen Nederland is Gelderland de meest bezochte provincie.

Bewuster besparen

De ANWB-cijfers laten concreet zien hoe reizigers besparen: 33% zoekt vooraf naar goedkopere brandstof of laadpalen, 18% rijdt bewust minder kilometers, en 21% plant minder uitstapjes op de bestemming zelf. Ruim de helft van de reizigers vermijdt bovendien bestemmingen met extreme hitte of overtoerisme, en 65% mijdt op dit moment bewust het Midden-Oosten vanwege geopolitieke spanning.

AI als reisplanner

De opvallendste trend van 2026 is misschien wel deze: het gebruik van AI-tools om een vakantie te plannen is flink gestegen. De ANWB meet een stijging van 24% naar 39% in een jaar tijd; de ANVR meet zelfs een stijging tot bijna de helft van de reizigers. De cijfers verschillen per onderzoek, maar de richting is duidelijk: steeds meer reizigers laten AI meedenken over bestemming, route of accommodatie. Bij reizigers onder de 24 jaar ligt het gebruik boven de 80%, tegenover ongeveer 20% bij 65-plussers.

Rust in plaats van drukte

Volgens de NBTC draait 2026 minder om “meer” en meer om “rust, echtheid en verbinding”: even helemaal loskomen (“digi detox”), tijd voor herstel, en betekenisvolle tijd met naasten. Duurzaamheid wordt daarbij steeds minder gezien als een keuze van de individuele reiziger, en steeds meer als iets dat bestemmingen zelf structureel moeten regelen.

Wat betekent dit voor jouw volgende reis?

• Boek je bewust een populaire bestemming? Houd rekening met drukte en overweeg een minder voor de hand liggend alternatief.
• Twijfel je over bestemming of planning? Een AI-planningstool kan een goed startpunt zijn, al blijft het slim om de uitkomst te toetsen aan een gespecialiseerde aanbieder.
• Let op de wisselkoers: die kan van jaar tot jaar behoorlijk verschillen en direct invloed hebben op wat een bestemming daadwerkelijk kost.

Op zoek naar een aanbieder die past bij een van deze trends? Bekijk het overzicht van aanbieders op TravelConcurrent.